Γάζα: Ο Τραμπ μιλά για συνομιλίες στο «τελικό στάδιο» - Ο Νετανιάχου θέτει δύο όρους στη Χαμάς

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπέντζαμιν Νετανιάχου δήλωσε ότι η χώρα του θα επέτρεπε σε μέλη της Χαμάς ασφαλή διέλευση εφόσον βάλουν τέλος στον πόλεμο και απελευθερώσουν τους ομήρους, επαναλαμβάνοντας την απόρριψή του στην Παλαιστινιακή Αρχή ως αξιόπιστο διαχειριστή της μεταπολεμικής Γάζας.

«Λεπτομέρειες που πρέπει να διευθετηθούν»

Ενόψει της προγραμματισμένης συνάντησής του (τη Δευτέρα 29/9, στις 18.00 ώρα Ελλάδας) με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός υπογράμμισε σε συνέντευξή του στο Fox News ότι «οι λεπτομέρειες πρέπει να διευθετηθούν», προσθέτοντας: «Αν οι ηγέτες της Χαμάς τελειώσουν τον πόλεμο, απελευθερώσουν όλους τους ομήρους, τότε τους αφήνουμε να φύγουν».

Παραμονή της συνάντησης Τραμπ-Νετανιάχου στον Λευκό Οίκο ο Ισραηλινός πρωθυπουργός λέει στο Fox News ότι το Ισραήλ δεν έχει ακόμη δεσμευτεί στο ειρηνευτικό σχέδιο 21 σημείων του προέδρου Τραμπ, αλλά αυτό βρίσκεται υπό επεξεργασία.

«Εργαζόμαστε πάνω σε αυτό. Δεν έχει οριστικοποιηθεί ακόμα, αλλά συνεργαζόμαστε με την ομάδα του προέδρου Τραμπ, αυτή τη στιγμή που μιλάμε. Και ελπίζω να μπορέσουμε να το κάνουμε, επειδή θέλουμε να απελευθερώσουμε τους ομήρους μας, θέλουμε να απαλλαγούμε από την κυριαρχία της Χαμάς και να την αφοπλίσουμε, να αποστρατιωτικοποιήσουμε τη Γάζα και να δημιουργήσουμε ένα νέο μέλλον για τους κατοίκους της Γάζας και τους Ισραηλινούς, και για ολόκληρη την περιοχή», ανέφερε ο Νετανιάχου.

«Όχι» στην Παλαιστινιακή αρχή

Ο Νετανιάχου επανέλαβε την πάγια αντίθεσή του στο ενδεχόμενο η Παλαιστινιακή Αρχή να αναλάβει τη διακυβέρνηση της Γάζας μετά τον πόλεμο, μια θέση που είχε διατυπώσει και στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.

Ταυτόχρονα δήλωσε ότι το Ισραήλ συνεργάζεται με την κυβέρνηση Τραμπ πάνω στο σχέδιο των 21 σημείων που στοχεύει στον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα. «Εργαζόμαστε πάνω σε αυτό», είπε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός όταν ρωτήθηκε για το σχέδιο.

«Δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, αλλά συνεργαζόμαστε με την ομάδα του προέδρου Τραμπ αυτή τη στιγμή», πρόσθεσε. «Ελπίζω να μπορέσουμε να το υλοποιήσουμε, γιατί θέλουμε να απελευθερώσουμε τους ομήρους μας, να απαλλαγούμε από την εξουσία της Χαμάς και να την αφοπλίσουμε, να αποστρατιωτικοποιηθεί η Γάζα και να δημιουργηθεί ένα νέο μέλλον τόσο για τους κατοίκους της Γάζας όσο και για τους Ισραηλινούς, αλλά και για ολόκληρη την περιοχή», τόνισε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός.

Το σχέδιο για τον τερματισμό του πολέμου

Νωρίτερα, οι Times of Israel αποκάλυψαν το έγγραφο των 21 σημείων που περιγράφει το αμερικανικό σχέδιο για τον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα. Το σχέδιο καταρτίστηκε από τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ με τη συμβολή του Βρετανού πρώην πρωθυπουργού Τόνι Μπλερ και του Τζάρεντ Κούσνερ, ενώ παρουσιάστηκε σε ορισμένες αραβικές και μουσουλμανικές χώρες στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.

Όπως σημειώνει η ισραηλινή εφημερίδα, η στροφή είναι θεαματική, αφού μόλις τον Φεβρουάριο ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ μιλούσε για ενδεχόμενη «μεταφορά» των δύο εκατομμυρίων κατοίκων της Γάζας. Τώρα το σχέδιο ενθαρρύνει ρητά την παραμονή τους, τη σταδιακή ανοικοδόμηση της περιοχής και μελλοντικά μια «πολιτική λύση» με προοπτική κράτους.

Οι βασικές αρχές

Το σχέδιο προβλέπει άμεση κατάπαυση του πυρός με αντάλλαγμα την απελευθέρωση ομήρων, μαζική ανθρωπιστική βοήθεια, προσωρινή διοίκηση από Παλαιστινίους τεχνοκράτες, πλήρη αποστρατιωτικοποίηση της Λωρίδας και συμμετοχή διεθνούς δύναμης σταθεροποίησης. Στον ορίζοντα, η πιθανότητα αναγνώρισης παλαιστινιακού κράτους μετά την αναμόρφωση της Παλαιστινιακής Αρχής.

Η πρόταση περιέχει και «κόκκινες γραμμές» για την ισραηλινή πλευρά: πλήρης αφοπλισμός της Χαμάς, μηδενικός ρόλος της στην επόμενη διοίκηση, αποστρατιωτικοποίηση και διαδικασία αποριζοσπαστικοποίησης.

Ο ίδιος ο Τραμπ δήλωσε αισιόδοξος ότι «έντονη διαπραγμάτευση βρίσκεται σε εξέλιξη εδώ και τέσσερις ημέρες και θα συνεχιστεί όσο χρειαστεί», τονίζοντας ότι όλες οι χώρες της περιοχής συμμετέχουν, ενώ Ισραήλ και Χαμάς είναι ενήμερα σε όλα τα επίπεδα.

Ο Αμερικανός Πρόεδρος δήλωσε στο Axios, σε συνέντευξη που έδωσε την Κυριακή, ότι οι διαπραγματεύσεις για το σχέδιό του να τερματίσει τον πόλεμο στη Γάζα βρίσκονται «στο τελικό στάδιο» και υποστήριξε ότι μια συμφωνία θα μπορούσε να ανοίξει το δρόμο για ευρύτερη ειρήνη στη Μέση Ανατολή.

Ειδικοί εκτιμούν ότι πρόκειται για την πιο σημαντική προσπάθεια μέχρι σήμερα για τον τερματισμό του πολέμου όπου περισσότεροι από 66.000 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί από τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023 εναντίον του Ισραήλ, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Γάζας.

Τα 21 σημεία του αμερικανικού σχεδίου

• Η Γάζα θα γίνει αποστρατιωτικοποιημένη, αποριζοσπαστικοποιημένη ζώνη, χωρίς να συνιστά απειλή για τους γείτονές της.

• Ανοικοδόμηση της Γάζας προς όφελος των κατοίκων της.

• Άμεσος τερματισμός του πολέμου με σταδιακή απόσυρση των ισραηλινών δυνάμεων.

• Απελευθέρωση όλων των ομήρων εντός 48 ωρών από την αποδοχή της συμφωνίας.

• Απελευθέρωση εκατοντάδων Παλαιστινίων κρατουμένων και επιστροφή σορών Παλαιστινίων μετά την επιστροφή των ομήρων.

• Αμνηστία για μέλη της Χαμάς που δεσμεύονται σε ειρηνική συνύπαρξη – ασφαλής αποχώρηση για όσους θέλουν να φύγουν.

• Μαζική εισροή ανθρωπιστικής βοήθειας με τουλάχιστον 600 φορτηγά ημερησίως και έργα υποδομών.

• Διανομή βοήθειας από διεθνείς οργανισμούς (ΟΗΕ, Ερυθρά Ημισέληνος), χωρίς παρέμβαση Ισραήλ ή Χαμάς.

• Διοίκηση από προσωρινή κυβέρνηση Παλαιστινίων τεχνοκρατών, υπό διεθνή εποπτεία, μέχρι να ολοκληρωθεί η μεταρρύθμιση της Παλαιστινιακής Αρχής.

• Οικονομικό σχέδιο ανοικοδόμησης, με εμπειρογνώμονες και επενδύσεις για νέες θέσεις εργασίας.

• Δημιουργία οικονομικής ζώνης με μειωμένους δασμούς και ειδικές ρυθμίσεις πρόσβασης.

• Ενθάρρυνση παραμονής των Παλαιστινίων στη Γάζα, με δυνατότητα επιστροφής για όσους τυχόν φύγουν.

• Καμία εμπλοκή της Χαμάς στη διακυβέρνηση – καταστροφή επιθετικών υποδομών (τούνελ κ.ά.).

• Περιφερειακές εγγυήσεις ασφάλειας ώστε να τηρηθούν οι όροι και να πάψει η Γάζα να αποτελεί απειλή.

• Διεθνής δύναμη σταθεροποίησης για να εποπτεύει την ασφάλεια και να εκπαιδεύει παλαιστινιακή αστυνομία.

• Δέσμευση του Ισραήλ να μην καταλάβει ή προσαρτήσει τη Γάζα, με σταδιακή παράδοση εδαφών στη διεθνή δύναμη.

• Εφαρμογή των όρων ακόμη και μερικώς, σε περιοχές που θα εκκενωθούν, αν η Χαμάς αρνηθεί το σχέδιο.

• Δέσμευση Ισραήλ να μην πλήξει το Κατάρ, με αναγνώριση του ρόλου του στη μεσολάβηση.

• Διαδικασία αποριζοσπαστικοποίησης του πληθυσμού, με διαθρησκιακό διάλογο για αλλαγή αφηγήματος.

• Όταν προχωρήσει η ανοικοδόμηση και η μεταρρύθμιση της Παλαιστινιακής Αρχής, μπορεί να τεθεί σε εφαρμογή αξιόπιστη πορεία προς παλαιστινιακό κράτος.

• Εγκαθίδρυση διαλόγου ΗΠΑ – Ισραήλ – Παλαιστινίων για «πολιτικό ορίζοντα» ειρηνικής συνύπαρξης.